الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
340
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
تكيه بر اين سرگذشت در قلب اين سوره كه خود قلب قرآن است به خاطر شباهت تمامى است كه با موقعيت مسلمانان آن روز دارد . نخست مىفرمايد : « براى آنها اصحاب قريه را مثال بزن هنگامى كه فرستادگان خدا به سوى آنها آمدند » ( * ( وَاضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا أَصْحابَ الْقَرْيَةِ إِذْ جاءَهَا الْمُرْسَلُونَ ) * ) ( 1 ) . « قريه » در اصل نام براى محلى است كه مردم در آن جمع مىشوند ، و گاهى به خود انسانها نيز « قريه » گفته مىشود ، بنا بر اين مفهوم گسترده اى دارد كه هم شهرها را شامل مىگردد و هم روستاها را ، هر چند در زبان فارسى معمولى تنها به روستا اطلاق مىشود ، ولى در لغت عرب و در قرآن مجيد كرارا به شهرهاى مهم و عمده مانند « مصر » و « مكه » و امثال آن اطلاق شده است . در اينكه اين شهر كداميك از شهرها بوده است معروف و مشهور در ميان مفسران اين است كه « انطاكيه » از شهرهاى شامات بوده است ، و اين شهر يكى از شهرهاى بسيار معروف روم قديم بوده ، و هم اكنون از نظر جغرافيايى جزء قلمرو كشور تركيه است كه شرح بيشتر در باره آن را در نكات بيان خواهيم كرد . به هر حال از آيات اين سوره به خوبى بر مىآيد كه اهل اين شهر بتپرست بودند و اين رسولان براى دعوت آنها به سوى توحيد و مبارزه با شرك آمده بودند . سپس قرآن بعد از اين بيان اجمالى و سربسته ، به شرح ماجرا پرداخته ، چنين مىگويد : « در آن زمان كه دو نفر از رسولان را به سوى آنها فرستاديم ،
--> ( 1 ) بعضى معتقدند « اصحاب القريه » مفعول اول « اضرب » و « مثلا » مفعول دوم آنست كه مقدم بر مفعول اول شده است و بعضى آن را بدل از « مثلا » گرفتهاند ، ولى احتمال اول مناسبتر به نظر مىرسد .